Spring naar inhoud

Wat is het Empty Nose Syndrome?

Wat is ENS?

Het Empty Nose Syndrome bestaat uit schade aan de neusschelpen, ontstaan na een neusschelpverkleining of andere neusoperatie. Het neusschelpweefsel heeft te weinig volume, er vormt zich veel littekenweefsel en het slijmvlies raakt beschadigd. Hierdoor ontstaan ernstige ademhalingsklachten en duizeligheid, gevoel te stikken en droogte van de neus. De patiënt heeft het gevoel dat de neus leeg is, omdat de lucht niet meer word waargenomen. De symptomen lijken erg op die van secundaire atrofische rhinitus. Het ENS kan binnen enkele weken tot jaren na een neusschelpverkleining ontstaan.

De naam doet vermoeden dat ENS iets met een lege neus te maken heeft. Dat is slechts gedeeltelijk waar. De oorzaken zijn te kleine en/of verkeerd gevormde neusschelpen en ongezond slijmvlies. Dit betekend niet dat de neus leeg is of er helemaal geen neusschelpen meer zijn.

Bij het Empty Nose Syndrome is de neus niet leeg

Ziektebeeld
De klachten zijn divers en kunnen afzonderlijk of gecombineerd voorkomen. Dit zijn ze:

  • Het gevoel dat de neus verstopt zit, ondanks dat er geen fysieke blokkade van de neusschelpen is. Dit verschijnsel heet; paradoxale obstructie
  • Het gevoel te stikken en geen lucht te krijgen met ademen door de neus.
  • Het gevoel dat er teveel lucht de neus binnen komt; een akelig rotgevoel met ademen. De lucht giert door de neus
  • Gevoel van ademen door een te groot rietje
  • Een gejaagd gevoel, het niet kunnen voelen van opluchting. Dit kan ook angst en onrust met zich meebrengen
  • Duizelig worden met ademen
  • Verminderd concentratie vermogen en extreme vermoeidheid; ademen maakt niet energieker
  • Depressie en angstklachten; gevoel van slaapwandelen en verminderd lichaamsgevoel
  • Pijn met ademen door de neus. Kou kan de pijn erger maken.
  • De lucht stroomt direct de keel in, bij ademen door de neus  
  • Om de lucht 'naar boven' te krijgen moet hard worden ingeademd
  • Droge neus, de snotproductie is verstoord. Klonten snot kunnen zich ophopen.

Patiënten ervaren de klachten letterlijk met elke ademhaling. De kwaliteit van leven word er ernstig door gehinderd en velen kunnen hun werk niet meer uitvoeren. Het ademen kan een hel worden. Er zijn patiënten die suïcide hebben gepleegd omdat het lijden zo groot was en veel patiënten kampen met plannen voor suïcide.

Hoe ontstaat ENS? 
ENS ontstaat na een neusschelpverkleining of neusoperatie. Een overmatig uitgevoerde celon of conchotomie is de meest voorkomende oorzaak. De neusschelpen zijn te klein geworden en verkeerd gevormd geraakt. Er groeit juist teveel littekenweefsel, wat minder volume in beslag neemt. Het neusslijmvlies van de neusschelpen is beschadigd en werkt niet meer goed.
Niet iedere patiënt die een neusoperatie ondergaat ontwikkeld ENS na de ingreep. Het is echter nooit te voorspellen of dit zal gebeuren of niet.
Hierdoor is het risico bij elke neusschelpverkleining of septum correctie aanwezig.


Een pijler van ENS is dat de klachten ontstaan na een neusschelpverkleining en soms na een septumcorrectie.

Iatrogeen
Het is een iatrogene aandoening, wat wil zeggen dat de aandoening zich ontwikkeld na chirurgisch handelen. Het komt voor dat dezelfde klachten zich ontwikkelen zonder voorafgaande chirurgische ingreep. In dit geval heet het secundaire atrofische rhinitus. Hierbij sterft het slijmvlies spontaan af en word de neusschelp misvormt. De klachten die dit geeft, zijn vergelijkbaar met ENS.

Overmatig uitgevoerde neusschelpverkleining
ENS ontstaat in de meeste gevallen na een overmatig uitgevoerde neusschelpverkleining via celon of conchotomie. De arts heeft teveel weefsel verwijderd waardoor de neusschelpen beschadigd raken. Het overmatig verwijderen van neusschelpweefsel kan zeer kwalijke gevolgen hebben voor de neusademhaling.

Lees de volgende pagina:
Behandeling